Νόμοι / Εγκύκλιοι

Αποτίμηση (κοστολόγηση) βιβλίων εκδοτικού οίκου



ΣΛΟΤ 743/2019

ΕΡΩΤΗΜΑ

Εκδοτική εταιρεία συνάπτει συμβόλαιο με τον συγγραφέα και αναλαμβάνει την έκδοση του βιβλίου του. Το συμβόλαιο έχει διάρκεια συγκεκριμένου αριθμού ετών και μέχρι συγκεκριμένου αριθμού βιβλίων. Ο συγγραφέας θα αμειφθεί με ποσοστό επί των πωλήσεων.

Το ερώτημα που γεννάται αφορά την αποτίμηση του προϊόντος.

Το κόστος εκτύπωσης του βιβλίου είναι περίπου Χ ευρώ, ανάλογα με το βιβλίο.

Το κόστος της επιμέλειας κυμαίνεται, ανάλογα με το βιβλίο.

Η αποτίμηση του βιβλίου προφανώς θα περιλαμβάνει και τα δύο κόστη.

Εάν τον πρώτο χρόνο εκδοθεί ένας συγκεκριμένος αριθμός βιβλίων, το κόστος του βιβλίου θα ανέλθει σε Χ ευρώ (κόστος εκτύπωσης) και αναλογία κόστους επιμέλειας (το σύνολο του κόστους διαιρούμενο με τον αριθμό των εκδοθέντων τον πρώτο χρόνο βιβλίων).

Τον δεύτερο χρόνο, η αποτίμηση του βιβλίου θα περιλαμβάνει μόνο το κόστος της εκτύπωσης, που ανέρχεται στο ποσό των Χ ευρώ.

Από τα παραπάνω, αντιλαμβανόσαστε ότι η αποτίμηση του προϊόντος (βιβλίου), διαφέρει σε πολύ μεγάλο βαθμό από χρονιά σε χρονιά.

Ποιος θα ήταν ο ενδεδειγμένος τρόπος αποτίμησης του προϊόντος (βιβλίου), το κόστος της επιμέλειας να επιβαρύνει το προϊόν την πρώτη χρονιά, ή να επιβαρύνει το σύνολο των αντιγράφων, τα οποία συμβατικά προβλέπεται να εκδοθούν στον συμβατικά καθορισμένο χρόνο, δεδομένου ότι στα επόμενα έτη μπορεί τα αντίγραφα και να εκδοθούν, αλλά μπορεί και να μην εκδοθούν.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Το κόστος παραγωγής ενός προϊόντος αποτελείται από το κόστος πρώτων και βοηθητικών υλών και το κόστος μετατροπής (επεξεργασίας), το οποίο συντίθεται από την άμεση εργασία και τα λοιπά άμεσα και έμμεσα έξοδα επεξεργασίας).

Στην περίπτωση του ερωτήματός σας στο κόστος του βιβλίου πρέπει να περιλαμβάνεται, τόσο το κόστος εκτύπωσης, όσο και το κόστος επιμέλειας. Το κόστος επιμέλειας δεν σχετίζεται με το μέγεθος της παραγωγής, διαφοροποιείται ανάλογα με το βιβλίο, αλλά για το συγκεκριμένο βιβλίο είναι σταθερό. Επειδή το κόστος επιμέλειας πραγματοποιείται, στο σύνολό του, στο στάδιο προετοιμασίας της έκδοσης του βιβλίου, αλλά καταλαμβάνει το σύνολο της προγραμματισμένης παραγωγής, κατά τη γνώμη μας, δεν είναι ορθό με το σύνολο του κόστους αυτού να επιβαρυνθεί ο αριθμός των βιβλίων που θα εκδοθούν το πρώτο έτος.

Το σταθερό κόστος επιρρίπτεται στα παραχθέντα προϊόντα με βάση κατάλληλα, για κάθε περίπτωση, κριτήρια επιμερισμού.

Κατά τη γνώμη μας, στην περίπτωση του ερωτήματός σας, κατάλληλο κριτήριο επιμερισμού είναι ο αριθμός των βιβλίων που συμβατικά έχει οριστεί να εκδοθούν κατά τη διάρκεια ισχύος του συμβολαίου.

Για παράδειγμα, η διάρκεια του συμβολαίου είναι πέντε έτη, ο αριθμός των βιβλίων που συμφωνήθηκε να εκδοθούν είναι, κατ’ ανώτατο όριο, 1.000 αντίτυπα, το κόστος εκτύπωσης ανέρχεται σε 5 ευρώ ανά βιβλίο, το κόστος επιμέλειας ανέρχεται σε 2.000 ευρώ και το πρώτο έτος εκδόθηκαν 100 αντίτυπα του βιβλίου.

Το συνολικό κόστος παραγωγής και το κόστος κάθε αντιτύπου του βιβλίου για το πρώτο έτος υπολογίζεται ως εξής:

Κόστος εκτύπωσης

(100 x 5=)

500

Κόστος επιμέλειας

(2.000 : 1.000 x 100=)

200

Σύνολο κόστους

 

700

 

 

 

 

Κόστος αντιτύπου βιβλίου

(700 : 100=)

7


Το υπόλοιπο του κόστους επιμέλειας που δεν απορροφήθηκε από την παραγωγή του πρώτου έτους € (2.000 – 200=) 1.800, θα παραμείνει ως υπόλοιπο στο λογαριασμό «παραγωγή σε εξέλιξη» και μέρος του θα απορροφηθεί, με την ως άνω διαδικασία, από την παραγωγή του δεύτερου, τρίτου κ.λπ. ετών.

Αν στο τέλος της πενταετίας έχουν εκδοθεί λιγότερα από τον, κατ’ ανώτατο όριο συμβατικά προβλεπόμενο, αριθμό των 1.000 αντιτύπων του βιβλίου, για παράδειγμα 900 αντίτυπα, το κόστος επιμέλειας που αναλογεί στα 100 αντίτυπα που δεν εκδόθηκαν θα βαρύνει τα αποτελέσματα της χρήσεως αυτής.

Αν αποφασιστεί η διακοπή της έκδοσης του βιβλίου πριν την παρέλευση της πενταετίας, για παράδειγμα, λόγω μη επαρκούς ζήτησης του βιβλίου, το κόστος επιμέλειας που δεν απορροφήθηκε από την παραγωγή θα βαρύνει τα αποτελέσματα της χρήσεως, στην οποία αποφασίστηκε η διακοπή.

Παρά το γεγονός ότι το σχετικό συμβόλαιο προβλέπει τον μέγιστο αριθμό αντιτύπων που δύνανται να εκδοθούν στην συμβατική χρονική περίοδο, υπάρχει ενδεχόμενο η διοίκηση της εκδοτικής επιχειρήσεως να εκτιμά ότι ο αριθμός των αντιτύπων που πράγματι θα εκδοθούν είναι μικρότερος. Στην περίπτωση αυτή, προκειμένου να προσδιοριστεί το ανά αντίτυπο βιβλίου κόστος επιμέλειας, το συνολικό κόστος επιμέλειας πρέπει να διαιρεθεί με τον αριθμό αντιτύπων που εκτιμάται ότι θα εκδοθούν και όχι με τον, κατ’ ανώτατο όριο συμβατικά προβλεπόμενο, αριθμό αντιτύπων.

Σε κάθε περίπτωση, απαιτούνται προσεκτικές και αξιόπιστες εκτιμήσεις, βασιζόμενες στην εμπειρία του παρελθόντος, αλλά και στις κρατούσες στην αγορά συνθήκες, ώστε να ελαχιστοποιείται το κόστος επιμέλειας που δεν θα απορροφηθεί από την παραγωγή. Επίσης, το ενδεχόμενο μη απορρόφησης όλου του κόστους επιμέλειας από την παραγωγή πρέπει να συνεκτιμάται, κατά τον προσδιορισμό της τιμής πώλησης του βιβλίου, ώστε η έκδοση να μην αποβεί ζημιογόνος για την εκδοτική επιχείρηση